Nieuwe bierstijlen ontstaan zelden achter een tekentafel. Ze groeien uit nieuwsgierigheid, uit experimenten, uit brouwers die spelen met wat hun omgeving te bieden heeft. Zo ontstond ook de Catharina Sour, een relatief jonge bierstijl uit Brazilië die in korte tijd een eigen plaats heeft veroverd in de internationale bierwereld.
Tropische twist op een Duitse klassieker
De oorsprong van de Catharina Sour ligt rond 2015 in de Braziliaanse deelstaat Santa Catarina. Lokale brouwers experimenteerden toen met zure bieren, geïnspireerd door de Duitse Berliner Weisse. Maar waar de Berliner Weisse vaak licht en subtiel blijft, kozen de Brazilianen resoluut voor karakter en vooral voor fruit.
En fruit is er in Brazilië in overvloed. Mango, papaja, guave, passievrucht, acerola, jaboticaba, … ingrediënten die in Europa zelden in het glas belanden, maar in Brazilië alledaags zijn. Door deze lokale vruchten in bier te verwerken ontstond een stijl die tegelijk fris, zuur en uitgesproken fruitig is.
De stijl werd snel populair en groeide uit tot een belangrijk uithangbord van de Braziliaanse biercultuur. In 2018 werd Catharina Sour officieel erkend door de BJCP, waarmee het de eerste internationaal erkende bierstijl uit Brazilië werd.
Wat maakt Catharina Sour uniek?
Hoewel de inspiratie duidelijk bij Berliner Weisse ligt, zijn er een aantal belangrijke verschillen.
Het alcoholgehalte ligt bijvoorbeeld hoger. Waar Berliner Weisse meestal tussen 2,8 en 3,8% alcohol blijft, situeert Catharina Sour zich eerder tussen 4 en 5,5%. Dat geeft het bier net iets meer body en structuur.
Nog belangrijker is de rol van fruit. In Catharina Sour is fruit geen accent, maar het centrale element. Het bier moet duidelijk het karakter van vers fruit dragen, ondersteund door een zachte melkzuuraciditeit. Extracten of siropen zijn daarbij uit den boze: authenticiteit begint bij echte ingrediënten.
De basis van het bier bestaat doorgaans uit een moutstorting met een aanzienlijk aandeel tarwemout, vaak tussen een derde en de helft van het totaal, aangevuld met pilsnermout. Dat zorgt voor een licht, fris en dorstlessend profiel, ideaal voor een warme namiddag.
Fraîcheur
Voor de verzuring maken de meeste brouwers gebruik van kettle souring. Daarbij wordt het wort eerst aangezuurd met melkzuurbacteriën (vaak Lactobacillus plantarum) waarna een tweede kookstap de bacteriële activiteit stopzet. Zo ontstaat een gecontroleerde en frisse zuurheid.
Daarna volgt een klassieke vergisting met een neutrale ale-gist, vaak een Amerikaanse stam zoals US-05. Het doel is een schoon fermentatieprofiel zodat het fruit volledig kan spreken.
Hop speelt slechts een bescheiden rol. Met een bitterheid van 2 tot 8 IBU blijft de hop subtiel op de achtergrond en ondersteunt ze enkel het frisse karakter van het bier.
Het fruit wordt meestal later in het proces toegevoegd, vaak tegen het einde van de vergisting. Dat zorgt voor een levendig aroma en een natuurlijke fruitexpressie zonder groene of vegetale toetsen.
Een bier dat zijn land weerspiegelt
Catharina Sour is meer dan een fruitig zuur bier. Het is een stijl die duidelijk geworteld is in haar omgeving. Net zoals lambiek onlosmakelijk verbonden is met het Pajottenland of Kölsch met Keulen, weerspiegelt Catharina Sour de smaken van Brazilië: tropisch fruit, warme temperaturen en een jonge, dynamische craftbiercultuur.
Het bewijst opnieuw wat bier zo fascinerend maakt. Tradities reizen de wereld rond, worden aangepast aan lokale ingrediënten en groeien uit tot iets nieuws.
In dit geval: een glas fris, fruitig en licht zuur bier dat perfect past bij de Braziliaanse zon. Saúde!
Dorstig naar meer biernieuws? Klik hier!
